પાકિસ્તાન તરફથી ફરી એકવાર પરમાણુ હથિયારોની તાકાતનો ઉલ્લેખ કરીને કડક નિવેદન આપવામાં આવ્યું છે. પાકિસ્તાનની નેશનલ સ્ટ્રેટેજિક કમાન્ડના કમાન્ડર જનરલ સૈયદ આમીર રઝાએ દેશની પરમાણુ પ્રતિરોધ ક્ષમતાનો ઉલ્લેખ કરતાં ચેતવણી આપી છે કે જો વિરોધી દેશ તરફથી કોઈ સૈન્ય ભૂલ કરવામાં આવશે તો તેનો જવાબ અપેક્ષા કરતાં પણ વધુ આકરો હોઈ શકે છે. પાકિસ્તાનના સૈન્ય વર્તુળોમાં મહત્ત્વનું સ્થાન ધરાવતા રઝાના આ નિવેદનથી પ્રાદેશિક સુરક્ષાને લઈને ફરી ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
પાકિસ્તાન મિલિટરી એકેડમીના એક કાર્યક્રમ દરમિયાન જનરલ રઝાએ જણાવ્યું હતું કે પાકિસ્તાન સંઘર્ષ ઇચ્છતું નથી અને શાંતિના પક્ષમાં છે. જોકે, દેશની સુરક્ષા અને સાર્વભૌમત્વ સામે કોઈ પડકાર ઊભો થશે તો પાકિસ્તાની સશસ્ત્ર દળો તેનો સામનો કરવા સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે. તેમણે સરહદ પારથી પાકિસ્તાન વિરુદ્ધ આક્રમક વલણ અપનાવનારાઓને ચેતવણી આપતાં કહ્યું હતું કે દેશની રક્ષા માટે પાકિસ્તાનનો અભિગમ સ્પષ્ટ અને અડગ છે.
જનરલ રઝાએ પરમાણુ હથિયારો ધરાવતા દેશો વચ્ચેના સંઘર્ષ અંગે પણ ગંભીર નિવેદન આપ્યું હતું. તેમણે જણાવ્યું હતું કે પરમાણુ હથિયારોની હાજરીમાં યુદ્ધની સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર બની શકે છે. જો કોઈ વિરોધી પક્ષ સૈન્ય સ્તરે ભૂલ કરશે તો તેને એવો જવાબ મળી શકે છે, જેની તેણે કલ્પના પણ ન કરી હોય. તેમના આ નિવેદનને પાકિસ્તાનની પરમાણુ પ્રતિરોધ નીતિ અને સૈન્ય તાકાત અંગેના સંદેશ તરીકે જોવામાં આવી રહ્યું છે.
રઝાએ વધુમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે પાકિસ્તાનનાં વ્યૂહાત્મક દળો દેશના સાર્વભૌમત્વ અને પ્રાદેશિક અખંડિતતાની રક્ષા કરવા માટે તૈયાર છે. તેમણે દેશની સરહદોના એક-એક ઇંચનું રક્ષણ કરવાની પ્રતિબદ્ધતા વ્યક્ત કરી હતી. આ દરમિયાન કાશ્મીરનો ઉલ્લેખ કરીને પાકિસ્તાન તરફથી આ મુદ્દે પોતાનું વલણ ફરી રજૂ કરવામાં આવ્યું હતું.
અસીમ મુનીર બાદ રઝાનું નિવેદન ચર્ચામાં
પાકિસ્તાનના સેનાપ્રમુખ અસીમ મુનીર પણ અગાઉ વિવિધ પ્રસંગોએ ભારત સાથેના સંઘર્ષ અને પરમાણુ ક્ષમતાને લઈને નિવેદનો આપી ચૂક્યા છે. હવે જનરલ સૈયદ આમીર રઝાના નિવેદનને કારણે પાકિસ્તાની સૈન્ય નેતૃત્વના વલણ અંગે ચર્ચા વધી છે. રઝાને પાકિસ્તાનની વ્યૂહાત્મક સૈન્ય વ્યવસ્થામાં મહત્ત્વના અધિકારી તરીકે જોવામાં આવે છે, જોકે તેમને સેનામાં ચોક્કસપણે બીજા ક્રમના અધિકારી ગણવા માટે સંબંધિત સત્તાવાર હોદ્દાની પુષ્ટિ જરૂરી છે.
ભારત અને પાકિસ્તાન બંને પરમાણુ હથિયાર ધરાવતા દેશો હોવાથી બંને દેશો વચ્ચેના સૈન્ય તણાવને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ સંવેદનશીલ માનવામાં આવે છે. આવી સ્થિતિમાં સૈન્ય નેતાઓનાં નિવેદનોને માત્ર રાજકીય સંદેશ તરીકે નહીં, પરંતુ પ્રાદેશિક શાંતિ અને સુરક્ષાના સંદર્ભમાં પણ જોવામાં આવે છે. જનરલ રઝાના નિવેદનથી પાકિસ્તાને પોતાની પરમાણુ પ્રતિરોધ ક્ષમતા અંગેનો સંદેશ ફરી આપ્યો છે, પરંતુ આ નિવેદનના આધારે કોઈ તાત્કાલિક સૈન્ય કાર્યવાહી થવાની છે એવું તારણ કાઢી શકાય નહીં.
