પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને કારણે આયાતી LPGના પુરવઠા પર અસર થતાં કેન્દ્ર સરકારે દેશમાં LPGનું સ્થાનિક ઉત્પાદન વધારવા માટે પ્રથમવાર કંપનીવાર ઉત્પાદન લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યા છે. પેટ્રોલિયમ અને પ્રાકૃતિક ગેસ મંત્રાલયે 13 ઓગસ્ટના આદેશમાં 21 રિફાઇનરી અને અપસ્ટ્રીમ કંપનીઓ માટે કુલ 63,810 ટન પ્રતિદિન LPG ઉત્પાદનનો કોટા નક્કી કર્યો છે.
સરકાર દ્વારા નક્કી કરાયેલું આ લક્ષ્યાંક નાણાકીય વર્ષ 2025-26માં થયેલા સ્થાનિક LPG ઉત્પાદન કરતાં બમણાથી પણ વધુ છે. આ ઉપરાંત, તે દેશના દૈનિક LPG વપરાશના આશરે 70 ટકા જેટલું છે. આયાતમાં અડચણ ઊભી થાય ત્યારે દેશમાં LPGની અછત ન સર્જાય તે માટે આ લક્ષ્યાંક અમલમાં મૂકવામાં આવશે.
નાણાકીય વર્ષ 2025-26 દરમિયાન ભારતમાં આશરે 3.32 કરોડ ટન LPGનો વપરાશ થયો હતો, જ્યારે સ્થાનિક ઉત્પાદન માત્ર 1.31 કરોડ ટન રહ્યું હતું. પરિણામે દેશે આશરે 2.13 કરોડ ટન LPGની આયાત કરવી પડી હતી. આ આંકડા દર્શાવે છે કે ભારત LPG માટે આયાત પર મોટા પ્રમાણમાં નિર્ભર છે.
જામનગરની રિલાયન્સ રિફાઇનરીને સૌથી મોટો ટાર્ગેટ
સરકારના આદેશમાં Reliance Industries Limitedની જામનગર સ્થિત રિફાઇનરીને સૌથી મોટો ઉત્પાદન લક્ષ્યાંક આપવામાં આવ્યો છે. જરૂરિયાત ઊભી થાય ત્યારે રિલાયન્સે દરરોજ 18,000 ટન LPGનું ઉત્પાદન કરવાનું રહેશે.
રશિયાની રોસનેફ્ટ સમર્થિત નાયરા એનર્જીની વાડીનાર રિફાઇનરી માટે 4,480 ટન પ્રતિદિનનો લક્ષ્યાંક નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. બીજી તરફ, જાહેર ક્ષેત્રની 18 રિફાઇનરીઓને મળીને 31,470 ટન પ્રતિદિન LPG ઉત્પાદનનો ટાર્ગેટ અપાયો છે.
પશ્ચિમ એશિયા સંઘર્ષને કારણે હોર્મુઝની સામુદ્રધુની મારફતે LPGની આયાતમાં વિક્ષેપ સર્જાય તેવી સ્થિતિ વચ્ચે સરકારનું આ પગલું મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. સ્થાનિક ઉત્પાદન વધારીને આયાત પરની નિર્ભરતા ઘટાડવા અને દેશમાં રસોઈ ગેસનો સતત પુરવઠો જાળવી રાખવાનો સરકારનો પ્રયાસ છે.
