સોનાના સતત વધતા ભાવ વચ્ચે ઓછા કેરેટના ઘરેણાં તરફ ગ્રાહકોનું આકર્ષણ; ઓછી કિંમતમાં આકર્ષક ડિઝાઇનની પસંદગી, પરંતુ રોકાણ માટે રિ-સેલ વેલ્યૂ સમજવી જરૂરી
સોનાના ભાવમાં સતત વધારાને પગલે ઘરેણાં ખરીદવાની પસંદગીમાં પણ ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે. અત્યાર સુધી 22 અને 18 કેરેટના દાગીનાને પ્રાધાન્ય આપતા ગ્રાહકો હવે 14, 12 અને 9 કેરેટના ઘરેણાં તરફ પણ વળી રહ્યા છે. ઓછા કેરેટના દાગીનાની કિંમત પ્રમાણમાં ઓછી હોવાથી મર્યાદિત બજેટમાં આકર્ષક અને આધુનિક ડિઝાઇનનાં ઘરેણાં ખરીદવા ઇચ્છતા લોકો માટે તે એક વિકલ્પ બની રહ્યા છે. જોકે, આવા ઘરેણાં ખરીદતાં પહેલાં તેના ફાયદા અને મર્યાદાઓ સમજવી જરૂરી છે.
કેરેટ પ્રમાણે સોનાની શુદ્ધતામાં તફાવત
સોનાની શુદ્ધતા કેરેટના આધારે નક્કી કરવામાં આવે છે. 24 કેરેટ સોનું લગભગ 99.9 ટકા શુદ્ધ હોય છે, જ્યારે 22 કેરેટમાં 91.6 ટકા, 18 કેરેટમાં 75 ટકા, 14 કેરેટમાં આશરે 58.5 ટકા, 12 કેરેટમાં 50 ટકા અને 9 કેરેટમાં 37.5 ટકા શુદ્ધ સોનું હોય છે. બાકીના ભાગમાં તાંબું, ચાંદી સહિતની અન્ય ધાતુઓ ભેળવવામાં આવે છે.
સોનાનું પ્રમાણ ઓછું હોવાથી 9, 12 અને 14 કેરેટનાં ઘરેણાંની મૂળ ધાતુની કિંમત પણ ઓછી રહે છે. જોકે, ઘરેણાંની અંતિમ કિંમત માત્ર સોનાની શુદ્ધતા પર આધારિત નથી. તેમાં વજન, ડિઝાઇન, ઘડામણ ચાર્જ, જડેલા હીરા કે અન્ય રત્નો તેમજ બ્રાન્ડના આધારે પણ ભાવમાં ફેરફાર થાય છે.
રોજિંદા ઉપયોગ અને ભેટ માટે વિકલ્પ
ઓછા કેરેટના સોનાનો ઉપયોગ ખાસ કરીને હલકી અને આધુનિક ડિઝાઇનનાં ઘરેણાં બનાવવામાં થાય છે. ઓછા બજેટમાં દાગીના ખરીદવા માંગતા ગ્રાહકો, રોજિંદા ઉપયોગ માટે ઘરેણાં શોધતા લોકો અથવા ભેટ આપવા માટે આભૂષણ ખરીદવા ઇચ્છતા લોકો માટે આ વિકલ્પ ઉપયોગી બની શકે છે.
રોકાણ કરતાં પહેરવાના હેતુથી ખરીદી વધુ યોગ્ય
નિષ્ણાતોના મતે, ઓછા કેરેટના ઘરેણાંની ઓછી કિંમતને સારા રોકાણ તરીકે જોવી યોગ્ય નથી. 9 અને 12 કેરેટના દાગીનામાં શુદ્ધ સોનાનું પ્રમાણ ઓછું હોવાથી તેને વેચતી વખતે પણ સોનાની વાસ્તવિક માત્રા અને શુદ્ધતાના આધારે કિંમત નક્કી થાય છે. તેથી સોનામાં રોકાણ કરવાનો હેતુ હોય તો શુદ્ધતા અને પુનઃવેચાણ મૂલ્યને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.
બીજી તરફ, જો ખરીદીનો હેતુ ઓછા બજેટમાં આકર્ષક ડિઝાઇનનાં ઘરેણાં પહેરવાનો હોય, તો 9, 12 કે 14 કેરેટના દાગીનાનો વિકલ્પ વિચારી શકાય છે. ખરીદી પહેલાં હોલમાર્કિંગ, શુદ્ધતા, બિલ અને બાયબેકની શરતોની પણ તપાસ કરવી જરૂરી છે.
કેરેટ પ્રમાણે કિંમતમાં કેટલો તફાવત?
જો ઉદાહરણ તરીકે 24 કેરેટ સોનાનો ભાવ રૂ.1,50,000 પ્રતિ 10 ગ્રામ માનવામાં આવે, તો શુદ્ધ સોનાની માત્રાના આધારે વિવિધ કેરેટનું અંદાજિત મૂલ્ય નીચે મુજબ થાય છે:
| શુદ્ધતા | સોનાનું પ્રમાણ | 10 ગ્રામનું અંદાજિત મૂલ્ય | 24 કેરેટ | 99.9% | રૂ.1,50,000 | 22 કેરેટ | 91.6% | રૂ.1,37,500 | 18 કેરેટ | 75% | રૂ.1,12,500 | 14 કેરેટ | 58.5% | રૂ.87,750 | 12 કેરેટ | 50% | રૂ.75,000 | 9 કેરેટ | 37.5% | રૂ.56,250 |
|---|
આ અંદાજ પ્રમાણે 14 કેરેટના 10 ગ્રામ સોનાનું મૂલ્ય 12 કેરેટ કરતાં રૂ.12,750 અને 9 કેરેટ કરતાં રૂ.31,500 વધુ થાય છે. જ્યારે 12 કેરેટનું મૂલ્ય 9 કેરેટ કરતાં રૂ.18,750 વધુ રહે છે.
આ ભાવ માત્ર સોનાની શુદ્ધ માત્રા પર આધારિત ગણતરી છે. તેમાં ઘડામણ ચાર્જ, GST, રત્નોનો ખર્ચ કે અન્ય દુકાનદારી ચાર્જનો સમાવેશ થતો નથી. આમ, સોનાના વધતા ભાવ વચ્ચે ઓછા કેરેટના ઘરેણાં ખરીદદારોને બજેટ મુજબ પસંદગી આપે છે, પરંતુ ખરીદીનો હેતુ પહેરવાનો છે કે રોકાણનો, તે નક્કી કર્યા પછી જ યોગ્ય કેરેટ પસંદ કરવું સમજદારીભર્યું રહેશે.
