19 વર્ષમાં દર વર્ષે 134 અબજ ટનથી વધુ બરફ ગુમાવ્યો: જમીન પર સમાપ્ત થતી હિમનદીઓની સરખામણીએ સરોવરો અને મહાસાગરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓ 57 ટકા વધુ બરફ ગુમાવી રહી છે
જળવાયુ પરિવર્તનની અસરને લઈને થયેલા એક અભ્યાસમાં સામે આવ્યું છે કે દુનિયાભરની કુલ હિમનદીઓમાંથી માત્ર 3 ટકા હિમનદીઓ સરોવરો અને મહાસાગરોમાં સમાપ્ત થતી હોવા છતાં વૈશ્વિક સ્તરે બરફના નુકસાનમાં તેમનો હિસ્સો અડધાથી વધુ છે. વર્ષ 2000થી 2019 દરમિયાન આ હિમનદીઓએ દર વર્ષે 134 અબજ ટનથી વધુ બરફ ગુમાવ્યો હતો. યુનિવર્સિટી ઓફ બર્મિંગહામ અને યુનિવર્સિટી ઓફ લીડ્સના નેતૃત્વ હેઠળ થયેલા આ અભ્યાસનાં તારણો નેચર કમ્યુનિકેશન્સ જર્નલમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યાં હતાં.
અભ્યાસ અનુસાર, સરોવરો અને મહાસાગરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓ જમીન પર સમાપ્ત થતી હિમનદીઓની સરખામણીએ 57 ટકા વધુ બરફ ગુમાવી રહી છે. આ હિમનદીઓમાં બરફ પીગળવાની ગતિ પણ જમીન પર સમાપ્ત થતી હિમનદીઓ કરતાં 10થી 44 ટકા વધુ નોંધાઈ છે. જોકે, બરફના નુકસાનની આટલી ઊંચી ગતિ પાછળનાં ચોક્કસ કારણો અંગે વૈજ્ઞાનિકો હજુ સુધી સ્પષ્ટ નિષ્કર્ષ પર પહોંચી શક્યા નથી.
વૈજ્ઞાનિકોના જણાવ્યા અનુસાર, સરોવરો અને મહાસાગરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓની સંખ્યા ઓછી હોવા છતાં તેમનું કદ મોટું હોય છે. આ બંને પ્રકારની હિમનદીઓ મળીને વિશ્વના કુલ હિમનદી ક્ષેત્રફળના અડધાથી વધુ ભાગને આવરી લે છે. અભ્યાસમાં જળવાયુ પરિવર્તનને કારણે હિમનદીઓના સ્વરૂપ અને તેમના સમાપ્ત થવાના સ્થળોમાં પણ ફેરફાર થઈ રહ્યો હોવાનું સામે આવ્યું છે. આર્કટિકના કેટલાક વિસ્તારોમાં મહાસાગરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓ પાછળ હટીને જમીન પર સમાપ્ત થઈ રહી છે, જ્યારે બીજી તરફ જમીન પર સમાપ્ત થતી કેટલીક હિમનદીઓ પાછળ હટતાં સરોવરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓમાં પરિવર્તિત થઈ રહી છે.
સરોવરોમાં સમાપ્ત થતી હિમનદીઓમાં બરફ પીગળવાની વધુ ગતિને કારણે ભવિષ્યમાં હિમનદીઓના નુકસાન અને જળવાયુ પરિવર્તનની અસરો અંગે ચિંતા વધી છે. હિમનદીઓમાંથી મોટા પ્રમાણમાં બરફ ગુમાવવાની આ પ્રક્રિયા પર નજર રાખવી અને તેના કારણો સમજવા વૈજ્ઞાનિકો માટે મહત્વપૂર્ણ બન્યું છે.
