મુંબઈ–અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટ માટે BEML ફેક્ટરીમાં નિર્માણ કાર્ય તેજ; 280 કિમીની ટેસ્ટ સ્પીડ અને 557 મુસાફરોની ક્ષમતા ધરાવશે
ભારતના હાઇસ્પીડ રેલવે ક્ષેત્રમાં એક નવો અધ્યાય ઉમેરાવા જઈ રહ્યો છે. મુંબઈ–અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટ માટે દેશની પહેલી સ્વદેશી બુલેટ ટ્રેનનું નિર્માણ બેંગલુરુ સ્થિત BEMLની ફેક્ટરીમાં કરવામાં આવી રહ્યું છે. ભારતીય પરિસ્થિતિઓ અને મુસાફરોની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને તૈયાર થઈ રહેલી આ ટ્રેનમાં આધુનિક ટેકનોલોજી સાથે આરામદાયક મુસાફરી માટે અનેક સુવિધાઓ આપવામાં આવશે.
રેલવે મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે રવિવારે બેંગલુરુ સ્થિત BEMLની મેન્યુફેક્ચરિંગ ફેક્ટરીની મુલાકાત લઈને બુલેટ ટ્રેન E-28ના નિર્માણ કાર્યની સમીક્ષા કરી હતી. આ દરમિયાન તેમણે કોચ બનાવવાની પ્રક્રિયા, ગુણવત્તા નિયંત્રણ અને નિર્માણમાં ઉપયોગમાં લેવાતાં આધુનિક મશીનો તથા ઉપકરણોની કામગીરીનું નિરીક્ષણ કર્યું હતું.
આઠમાંથી સાત કોચ સામાન્ય શ્રેણીના હશે
આ બુલેટ ટ્રેનની ટેસ્ટ સ્પીડ 280 કિલોમીટર પ્રતિ કલાક અને ઓપરેટિંગ સ્પીડ 249 કિલોમીટર પ્રતિ કલાક રાખવામાં આવી છે. આશરે 202 મીટર લાંબી આ ટ્રેનમાં કુલ આઠ કોચ હશે, જેમાં ચાર મોટર કાર અને ચાર ટ્રેલર કારનો સમાવેશ થાય છે. ટ્રેનમાં એકસાથે આશરે 557 મુસાફરો મુસાફરી કરી શકશે.
ટ્રેનના આઠમાંથી સાત કોચ સામાન્ય શ્રેણીના હશે, જ્યારે એક કોચમાં એક્ઝિક્યુટિવ ક્લાસની બેઠકો હશે. સામાન્ય શ્રેણીમાં એક લાઇનમાં ત્રણ-ત્રણ બેઠકો અને એક્ઝિક્યુટિવ ક્લાસમાં બે-બે બેઠકોની વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે. દિવ્યાંગ મુસાફરો માટે પણ ખાસ જગ્યા અને સુવિધાઓ રાખવામાં આવી છે.
આધુનિક ટેકનોલોજીથી સજ્જ હશે ટ્રેન
બુલેટ ટ્રેનમાં મુસાફરોની સુરક્ષા, આરામ અને ઊર્જા બચતને ધ્યાનમાં રાખીને અનેક આધુનિક ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરવામાં આવશે.
- વીજળીની બચત કરતી રિજનરેટિવ બ્રેકિંગ સિસ્ટમ
- હવાનું દબાણ ઘટાડે તેવી એરોડાયનેમિક ડિઝાઇન
- ઓછો અવાજ અને આરામદાયક મુસાફરી
- દરેક કોચમાં બે HVAC યુનિટ
- વાઇ-ફાઇ આધારિત મનોરંજન વ્યવસ્થા
ટ્રેન 25 KV, 50 હર્ટ્ઝની વીજળી પ્રણાલીથી ચાલશે. બ્રેકિંગ દરમિયાન ઉત્પન્ન થતી ઊર્જાનો ફરીથી ઉપયોગ કરી શકાય તેવી વ્યવસ્થા પણ તેમાં હશે, જેના કારણે વીજળીની બચત કરવામાં મદદ મળશે.
LCD સ્ક્રીન પર ત્રણ ભાષામાં મળશે માહિતી
મુસાફરી દરમિયાન ટ્રેનમાં લગાવવામાં આવેલી LCD સ્ક્રીન પર અંગ્રેજી, હિન્દી અને પ્રાદેશિક ભાષામાં જરૂરી માહિતી આપવામાં આવશે. કટોકટીની સ્થિતિમાં મુસાફરો ટ્રેનના કર્મચારીઓ સાથે સીધો સંપર્ક પણ કરી શકશે. આ વ્યવસ્થાથી મુસાફરોને મુસાફરી દરમિયાન જરૂરી સૂચનાઓ અને માહિતી સરળતાથી મળી શકશે.
દિવ્યાંગ મુસાફરો માટે વિશેષ સુવિધાઓ
ટ્રેનમાં દિવ્યાંગ મુસાફરોની જરૂરિયાતોને ધ્યાનમાં રાખીને વ્હીલચેર માટે પૂરતી જગ્યા, અનુકૂળ શૌચાલય અને બ્રેઇલ લિપિમાં માહિતી આપતા સંકેતોની વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત દિવ્યાંગ મુસાફરો માટે ખાસ બેઠકો પણ રાખવામાં આવશે.
ગરમી અને ઠંડીમાં પણ આરામદાયક મુસાફરી
દરેક કોચમાં તાપમાન અને ભેજને નિયંત્રિત કરવા માટે બે HVAC યુનિટ લગાવવામાં આવશે. આ વ્યવસ્થાથી ગરમી અને ઠંડી બંને ઋતુમાં કોચનું વાતાવરણ આરામદાયક રાખી શકાશે. મુસાફરો માટે આરામદાયક બેઠકો, પૂરતી લેગ સ્પેસ, મોબાઇલ અને લેપટોપ ચાર્જિંગ સોકેટ, સામાન રાખવા માટે ઉપરની રેક તથા મોટા સામાન માટે અલગ જગ્યા પણ ઉપલબ્ધ રહેશે.
ટ્રેનમાં આધુનિક બાયો-ડાઇજેસ્ટર શૌચાલય અને વાઇ-ફાઇ આધારિત મનોરંજન વ્યવસ્થા પણ આપવામાં આવશે.
હવાનું દબાણ ઘટાડવા ડિઝાઇન પર ખાસ ધ્યાન
બુલેટ ટ્રેનના આગળના ભાગ અને કોચનો આકાર એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવી રહ્યો છે કે વધુ ઝડપે દોડતી વખતે હવાનું દબાણ ઓછું રહે. આ માટે કમ્પ્યુટરની મદદથી હવાના પ્રવાહનો અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો છે. એરોડાયનેમિક ડિઝાઇનથી ટ્રેનને ઊંચી ઝડપે વધુ સ્થિર અને કાર્યક્ષમ રીતે ચલાવવામાં મદદ મળશે.
ભવિષ્યમાં આવી બે આઠ કોચની ટ્રેનોને જોડીને 16 કોચની ટ્રેન પણ ચલાવી શકાશે. મુસાફરોની સંખ્યા વધે ત્યારે આ વ્યવસ્થા દ્વારા ટ્રેનની ક્ષમતા વધારી શકાશે.
બુલેટ ટ્રેનની મુખ્ય વિશેષતાઓ
| વિગતો | માહિતી |
|---|---|
| ટેસ્ટ સ્પીડ | 280 કિમી પ્રતિ કલાક |
| ઓપરેટિંગ સ્પીડ | 249 કિમી પ્રતિ કલાક |
| લંબાઈ | આશરે 202 મીટર |
| કોચની સંખ્યા | 8 |
| મોટર કાર | 4 |
| ટ્રેલર કાર | 4 |
| મુસાફર ક્ષમતા | આશરે 557 |
| વીજળી પ્રણાલી | 25 KV, 50 હર્ટ્ઝ |
ભારતમાં જ તૈયાર થઈ રહેલી આ બુલેટ ટ્રેન દેશના હાઇસ્પીડ રેલવે ક્ષેત્રમાં સ્વદેશી ઉત્પાદનની દિશામાં મહત્ત્વપૂર્ણ પહેલ છે. જોકે, તેના નિર્માણ બાદ પરીક્ષણો, જરૂરી મંજૂરીઓ અને મુંબઈ–અમદાવાદ કોરિડોરની કામગીરી સાથે જોડાયેલા આગામી તબક્કાઓ પૂર્ણ થયા બાદ જ તેના નિયમિત સંચાલન અંગેની સ્થિતિ સ્પષ્ટ થશે.








